podział skał - omówienie zagadnienia

Nasza ocena:

5
Pobrań: 70
Wyświetleń: 980
Komentarze: 0
Notatek.pl

Pobierz ten dokument za darmo

Podgląd dokumentu
podział skał - omówienie zagadnienia - strona 1 podział skał - omówienie zagadnienia - strona 2

Fragment notatki:


Skały magmowe  są produktem zastygania magmy. Podstawowym składnikiem magmy jest stop  krzemianowy (faza ciekła) z rozpuszczonymi w nim gazami i przegrzanymi roztworami (faza gazowa),  często zawierający też zawieszone kryształy minerałów (faza stała). W przyrodzie znane są magmy o  różnym składzie. Przyjmuje się, że pierwotną jest magma bazaltowa (gabrowa). W wyniku dyferencjacji  (dyferencjacja – proces różnicowania się magmy) z magmy pierwotnej powstają pochodne produkty w  postaci wszystkich pozostałych magm.  W zależności od warunków powstania, skały magmowe można podzielić najogólniej na trzy grupy: -  skały głębinowe (plutoniczne)  – krystalizują na dużych głębokościach w skorupie ziemskiej w  warunkach powolnego spadku temperatury i pod wysokim ciśnieniem. Poszczególne minerały są dobrze  wykształcone i najczęściej widoczne makroskopowo (kwaśne: granit alkaliczno-skaleniowy, granit,  granadioryt, tonalit, obojętne: sjenit, dioryt, gabro, skrajnie melanokratyczne: piroksenit) -  skały wylewne (wulkaniczne)  – powstają przez zakrzepnięcie szybko ochładzającej się lawy na  powierzchni Ziemi (lawa – magma wydobywająca się na powierzchnię Ziemi podczas erupcji  wulkanicznych). W wyniku bardzo gwałtownego oziębienia i zastygnięcia, powstaje jednolita, szklista  masa, w której nie można wyróżnić żadnych składników mineralnych. Przy nieco powolniejszym  stygnięciu pojawiają się w szkliwie wulkanicznym składniki mineralne w postaci kryształów widocznych  nieraz gołym okiem. Częstym produktem wybuchów eksplozywnych są również materiały okruchowe –  skały piroklastyczne, zaliczane zwykle do skał osadowych (kwaśne: riolit, obojętne: andezyt, bazalt) -  skały żyłowe  – tworzą się w warunkach pośrednich, z krystalizacji magmy lub wodnych roztworów  pomagmowych w szczelinach skalnych skał otaczających. Poszczególne minerały w tych skałach są  wykrystalizowane w różnym stopniu, często osiągając duże rozmiary (np. w pegmatytach – skała  kwaśna). Kwaśność skały  określamy w oparciu o zawartość krzemionki SiO2 w skale. Skały wykazujące nadmiar  SiO2 nazywamy  kwaśnymi . Mają one zazwyczaj krzemionkę wykrystalizowaną w postaci kwarcu. Skały  zasadowe i ultrazasadowe  są ubogie w krzemionkę. W skałach tych kwarc nigdy nie jest obecny w  czystej postaci. Podział skał w oparciu o zawartość SiO2, wg Bolewskiego, Parachoniaka:  - 65% wagowych SiO2 – skały kwaśne - 65-52% wagowych SiO2 – skały obojętne - 52-4-% wagowych SiO2 – skały zasadowe -

(…)

… (psefitowa) okruchy>2mm, piaskowa (psamitowa) od 2 do 0,1mm, mułowa
(aleurytowa) 0,1-0,01mm, iłowa (pelitowa)<0,01mm.
Spoiwa: wapniste (kalcyt, burzy z HCl), margliste (kalcyt, ił, burzy z HCl i pozostaje osad), dolomityczne
(dolomit, burzy z HCl po sproszkowaniu lub na gorąco), krzemionkowe (krzemionka, duża twardość i
zwięzłość), ilaste (minerały ilaste, mała zwięzłość, rozmaka w wodzie), żelaziste…
… górotwórczym mas skalnych. Ten rodzaj metamorfizmu zachodzi w płytkich częściach skorupy
ziemskiej.
- metamorfizm regionalny – zachodzi na skutek pogrążenia mas skalnych na duże głębokości w czasie
ruchów tektonicznych. Wzrost temperatury spowodowany jest zarówno stopniem geotermicznym jak i
intruzjami magmowymi. Na pogrążone masy skalne działa zarówno ciśnienie warstw nadległych jak i
ciśnienie dynamiczne wywołane ruchami tektonicznymi. Metamorfizm regionalny obejmuje swym
działaniem duże przestrzenie.
O stopniu przeobrażenia skały decyduje natężenie czynników metamorfizmu, czyli wysokość temperatury
i wielkość ciśnienia. W związku z tym wyróżnia się 3 strefy metamorfizmu:
- epizona (najpłytsza, najmniejszy stopień przeobrażenia)
- mezozona
- katazona (największy stopień przeobrażenia, częściowe wytapianie…
… materiału z miejsca jego pochodzenia na miejsce osadzenia. Po
złożeniu osad podlega często różnorodnym przeobrażeniom fizycznym i chemicznym (diageneza),
prowadzącym do przekształcenia go w skałę zwięzłą (lityfikacja). Ten zespół procesów określany jest
mianem diagenezy. Przez stopień diagenezy skały rozumie się zwykle stopień jej zlityfikowania, czyli
skamienienia. Zależnie od składu mineralnego i genezy…
... zobacz całą notatkę

Komentarze użytkowników (0)

Zaloguj się, aby dodać komentarz