Narodziny ruchu robotniczego na ziemiach polskich

Nasza ocena:

5
Pobrań: 91
Wyświetleń: 686
Komentarze: 0
Notatek.pl

Pobierz ten dokument za darmo

Podgląd dokumentu
Narodziny ruchu robotniczego na ziemiach polskich - strona 1 Narodziny ruchu robotniczego na ziemiach polskich - strona 2

Fragment notatki:

NARODZINY RUCHU ROBOTNICZEGO NA ZIEMIACH POLSKICH
W drugiej połowie XIX w. na ziemiach polskich rozwiną się nowoczesne ruchy polityczne:
1. ruch robotniczy = socjalistyczny 2. ruch narodowo- demokratyczny = wszechpolski = nacjonaliści
3.ruch ludowy = chłopski
W drugiej połowie XIX w. nastąpił rozwój przemysłu ( głównie na Śląsku), wzrosła więc liczebność klasy robotniczej. Nie oznaczało to niestety poprawy warunków życia robotników. Nadal pracowali oni nieraz po 17 godzin, nie istniały ubezpieczenia, urlopy wypoczynkowe, zwolnienia zdrowotne ( nie zdolnych do pracy po prostu wyrzucano, *stosowano lokauty - masowe zwolnienia pracowników w celu zmuszenia ich do gorszych warunków pracy) Do pracy przyjmowano młodocianych, kobiety pracujące otrzymywały niższe wynagrodzenia.
Pierwsze organizacje robotnicze na ziemiach polskich założono na terenie Śląska i w Galicji. Na Śląsku walczono głównie z wynarodowieniem, gdyż germanizacja na tych terenach była bardzo zaawansowana. Weszło to wkrótce na drogę chadecji ( = chrześcijańska demokracja, z politycznego punktu widzenia opcje centrowe).
W Galicji założone zostało i wychodziło pismo „Czcionka” dotyczące spraw robotników. Powstawały także kasy oporu - organizacje, które gromadziły pieniądze, które stanowiły zapomogi dla robotników wyrzuconych z pracy, przypominały nieco związki zawodowe.
Kolebką ruchu robotniczego był jednak Przywiślański Kraj.
W 1879 Ludwik Waryński opracował pierwszy program socjalistyczny. Napisał go w Warszawie, wydrukowany został w Szwajcarii, a datowany w Brukseli, skąd nazwa program brukselski. Podkreślał on odrębności istniejącej klasy robotniczej w porównaniu z innymi. Jednak ochrana ( = tajna organizacja carska) szybko wpadła na trop Waryńskiego. Udał się on więc do Galicji , ale już w 1880 został aresztowany i wraz z 35 współtowarzyszami postawiony przed sądem w Krakowie i wydalony poza granice C.K Austrii ( * C.K = cesarsko-królewska)- pod eskortą policji został odprowadzony do granicy ze Szwajcarią , którą musiał przekroczyć na ich oczach . Powrócił jednak do Polski nielegalnie w 1882 i założył I Proletariat ( * Międzynarodowa Socjalno - Rewolucyjna Partia Proletariat), nazywany też Wielkim Proletariatem . Program partyjny określał cele, analizował sytuację, wysuwał postulat o prawach społecznych i politycznych dla robotników jak na przykład darmowa oświata, ale brakowało w nim odniesień do kwestii narodowej ( najważniejszej wówczas dla Polaków ) i agrarnej. Proletariat zakładał więc walkę o uregulowanie spraw socjalnych .
Efekty I Proletariatu :
- strajk w Żyrardowie 1883
-* ustąpienie szefa policji w Warszawie, który wprowadził dozór sanitarny nad robotnicami .

(…)

… powstanie partia typu rewolucyjnego. . Do Polski jako emisariusz przybył Stanisław Mendelson , który doprowadził w 1892 do połączenia II Proletariatu z ZRP w wyniku czego powstała Polska Partia Socjalistyczna ( PPS). Miała ona w programie postulat o walce o niepodległość . Właściwie głównym zadaniem była walka o Polskę wolną . Z PPS związany był także Józef Piłsudski. W PPS pojawiły się jednak elementy, czynniki lewackie ( elementy lewicujące ) jak Różą Luksemburg , „ czerwony kat” - Feliks Dzierżyński ( *organizacja Czeka) , co zaowocuje utworzeniem w 1893 Socjaldemokracji Królestwa Polskiego , które w 1900 zmieni nazwę na Socjaldemokrację Królestwa Polskiego i Litwy . Zajmować się ono będzie jednak jedynie kwestiami socjalnymi.
Ruchy robotnicze miały miejsce także w innych zaborach , choć…
... zobacz całą notatkę

Komentarze użytkowników (0)

Zaloguj się, aby dodać komentarz