Współczesne doktryny i ideologie polityczne

Notatkę dodano: 03.08.2012,
Pobrań: 8,
Wyświetleń: 426
Podgląd dokumentu

Z jej treści dowiemy się więcej na takie tematy, jak: doktryna a ideologia, tradycyjna typologia doktryn politycznych, lewica, prawica i centrum.

WSPÓŁCZESNE DOKTRYNY I IDEOLOGIE POLITYCZNE

DOKTRYNY, IDEOLOGIE A PROGRAMY POLITYCZNE.

TYPY DOKTRYN

Doktryny, ideologie i programy polityczne są istotnym elementem życia politycznego, tak w skali jednego państwa, jak i w skali międzynarodowej. Stanowią one formy, w jakich poszczególne grupy społeczne wyrażają swoje interesy i dążenia.

Doktryna a ideologia

Ideologia polityczna to całokształt poglądów danej kategorii czy grupy społecznej - partii, klasy, warstwy - na strukturę społeczeństwa, na państwo i na prawo, zawierający przynajmniej następujące elementy: wskazanie wartości, które dana grupa uznaje za ważne w życiu politycznym - takimi wartościami mogą być na przykład państwo, naród, silna władza, równość społeczna, wolność jednostki, pokój na świecie itp.; obraz rzeczywistości politycznej wraz z jej oceną; określenie metod i środków służących osiągnięciu pożądanej rzeczywistości społecznej. Ideologie nie muszą być usystematyzowane ani nie muszą zawierać wszystkich wyżej wymienionych elementów. Istotne dla każdej z nich jest jednak to, że wyznacza pewne wartości, czy tylko jedną wartość, jak na przykład dobro narodu.

Doktryna polityczna jest bardziej konkretnym przed­stawieniem postulatów zawartych w jakiejś ideologii, najczęś­ciej w odniesieniu ich do określonego miejsca i czasu. Zawiera wskazówki działania politycznego, to znaczy działania zmierzającego do osiągnięcia i sprawowania władzy bądź też udziału we władzy. W każdej doktrynie musi być miejsce na twierdzenia lub oceny dotyczące władzy i jej sprawowania, a zatem i na problemy państwa i prawa. Doktrynę łączy z ideologią wspólna idea nadrzędna. Tak na przykład można mówić o ideologii liberalnej czy liberalizmie w ogóle, podczas gdy doktryna liberalna Johna Stuarta Milla, zawierająca postulat rządu reprezentatywnego, jest przykładem zastosowania ogólnych zasad liberalizmu do jednego kraju w określonej epoce, mianowicie do 2 pol. XIX w.

Program polityczny

Program polityczny z reguły zawiera wykaz działań politycznych, które dana grupa polityczna (partia, ruch) zamierza podjąć w określonym miejscu i czasie. Program bywa zazwyczaj uszczegółowieniem doktryny i opiera się na jakiejś ideologii, chociaż czasami może łączyć w sobie elementy różnych ideologii (mówimy wtedy o eklektycznym programie politycznym).

Na przykład jakaś grupa propagująca ideologię liberalną, ogólnie głosząca zasadę wolności jednostki w społeczeństwie, broni jako fundamentu liberalnego państwa zasady wolnej gry sił rynkowych (doktryna) i w programie swoim zapowiada, że będzie dążyć do zniesienia ingerencji państwa w gospodarkę przez prywatyzację przedsiębiorstw państwowych w ciągu 5 lat oraz zniesienie subwencji i dotacji państwowych w ciągu 6 lat. Te ostatnie wskazania to już elementy programu konkretnego politycznego działania. Warto tu zaznaczyć, że czasem program jakiejś grupy politycznej może wyprzedzać powstanie doktryny, a nawet ideologii tej grupy, np. jakaś grupa zmierza przede wszystkim do poprawienia sytuacji gospodarczej kraju, ma program likwidacji nierentownych przedsiębiorstw państwowych, a dopiero potem konstruuje czy raczej sięga po ideologiczne i doktrynalne argumenty uzasadniające ten program, zaczerpnięte np. z tradycyjnego liberalizmu.

Zostało jeszcze 76% tej notatki.

Jeśli chcesz zobaczyć całość, zaloguj się.

Zaloguj się