Fizyka

Arystoteles uznał, że ruch jest faktem pierwotnym, a więc nie można poddawać go w wątpliwość. Ruch

i w ogóle zmiana to przejście od bytowania potencjalnego do bytowania aktualnego. Ruch dotyczy

wszystkich lub, przynajmniej, głównych kategorii bytu, co umożliwia istnienie zmian w niektórych z tych

kategorii (substancji, jakości, ilości, miejsca, relacji). Arystoteles wyróżnia ruch przestrzenny,

powstawanie, ginięcie, wzrost, ubytek i zmianę jakościową.

Forma i materia są wewnętrznymi przyczynami rzeczy. Ruch nie może się pojawić bez przyczyny

sprawczej, poruszyciela będącego już w akcie (nic nie może być przyczyną ruchu dla siebie samego –

polemika z platońską koncepcją duszy; nic nie może być jednocześnie źródłem i akceptorem ruchu,

gdyż nic nie może być potencjalne i aktualne pod tym samym względem). Przyczyna celowa stanowi

pozytywny kierunek każdego stawania się.

Arystotelesowski świat jest światem teleologicznym – nie istnieje ze względu na zamysł absolutu, ale z

powodu niemal mechanicznego dążenia wszystkich rzeczy do doskonałości.

3. Miejsce i próżnia

Przedmioty nie znajdują się w nie-bycie, gdyż ten nie istnieje, ale są gdzieś – to znaczy w miejscu,

którego istnienia nie można poddać w najmniejszą wątpliwość. Nadto doświadczenie pokazuje, że

istnieje jakieś „miejsce naturalne", do którego dąży każdy z elementów („góra" i „dół" – determinacje

naturalne).

Miejsce jest granicą ciała otaczającego, będącego w styczności z ciałem otaczanym. Nie należy jednak

mylić miejsca z pojemnikiem, który znajduje się w ruchu – miejsce jest nieruchome