Inflacja

DEFLACJA - jest to utrzymujący się spadek poziomu cen. Deflacja występuje

najczęściej w okresach pogarszania się koniunktury w gospodarce i wcale nie jest

zjawiskiem pożądanym.

Zarówno inflacja ze wzrostem cen, jak i deflacja z ich spadkiem, nie są zjawiskami które

stanowiłyby cel gospodarki , jest nim bowiem osiągnięcie stabilności cen.

Inflację znamy z życia codziennego. Jest ona nieustannie obecna przy podejmowaniu

wszelkich decyzji ekonomicznych i podejmowaniu planów na przyszłość. Zjawisko inflacji występuje w sytuacji, w której ilość pieniędzy w obiegu rośnie szybciej

niż wartość towarów i usług oferowanych do sprzedaży. Taki stan rzeczy prowadzi w

konsekwencji do wzrostu cen i spadku wartości pieniądza w tym samym tempie.

Z powodu występowania inflacji zanika wartość realna dochodów i wszystkiego, co

posiadamy. Zjawisko to powoduje wzrost wartości nominalnej wypracowanych

dochodów, jednak w rzeczywistości zmniejsza ich wartość realną, powodując spadek ich

siły nabywczej. Należy przy tym zaznaczyć, że nie każdy wzrost cen można uważać za

inflację. Ceny jednych dóbr na rynku mogą drożeć, innych zaś równocześnie maleć,

również tempo zmian tych cen może być różne i nie należy automatycznie kojarzyć tej

sytuacji ze zjawiskiem inflacji. Ruchy cenowe mogą w tej sytuacji zmienić jedynie

strukturę cen na rynku. Zmiana struktury cen na rynku może więc być zjawiskiem

normalnym w prawidłowo funkcjonującej gospodarce rynkowej.

Zatem z inflacją mamy do czynienia w przypadku ogólnego wzrostu cen. Na skutek ograniczenia zagregowanej podaży w gospodarce wzrósł poziom cen i

bezrobocie. Zwiększeniu uległy zagregowane wydatki celem doprowadzenia do wzrostu

zatrudnienia (przesunięcie w prawo krzywej zagregowanego popytu). Na skutek tych

działań dochód narodowy zostaje odbudowany, zatrudnienie wzrasta, ale cała operacja

odbywa się kosztem bardzo silnej inflacji, na którą składają się zarówno ograniczenie

zagregowanej podaży ,jak i wzrost zagregowanego popytu.

Inflację możemy również podzielić ze względu na tempo jej wzrostu, i tak wyróżniamy:

inflację pełzającą (stopa inflacji wynosi od 2-5% w skali roku)

inflację dwucyfrową (stopa inflacji wynosi powyżej 10% w skali roku)

inflację galopującą (stopa inflacji wynosi powyżej 50% w skali roku)

hiperinflację (stopa inflacji wynosi od kilkuset do kilku tysięcy % w roku)

Ze względu na zewnętrzne przejawy dzielimy inflację na:

1.otwartą (wzrost cen nie jest hamowany przez państwo). Występuje w gospodarce

rynkowej.

2.tłumioną (wzrost cen jest hamowany przez państwo, w wyniku czego powstają zapasy

pieniężne ludności). Charakterystyczna dla gospodarki scentralizowanej, powoduje

konieczność reglamentowania towarów w celu zagwarantowania dostępu do zakupu

wszystkich grup ludności. W długim okresie uporczywe finansowanie rosnącego deficytu za pomocą emisji obligacji

lub zaciągniętych kredytów może tak znacznie powiększyć zobowiązania państwa z

tytułu samych należnych odsetek, że rząd będzie musiał uciec się do drukowania

pieniędzy papierowych, jeśli nie zostaną podjęte drastyczne działania fiskalne w celu

zmniejszenia deficytu. Ograniczenie deficytu w drodze podwyższenia obciążeń

podatkowych bądź drastycznych cięć w wydatkach budżetowych może działać

antyinflacyjnie, ale stwarza groźbę spowodowania recesji i wzrostu bezrobocia. Tak więc

metody finansowania deficytu budżetowego doraźnie mogą hamować inflację, ale na

dłuższym okresie czasu taka polityka może powodować rozkręcanie spirali inflacyjnej.

Współczesna teoria ekonomi przywiązuje dużą wagę do regulacji dopływu pieniądza do

obiegu przez bank centralny za pośrednictwem zmiany stopy rezerw obowiązkowych,

która wpływa na możliwość kreacji pieniądza przez banki komercyjne, oraz stopy

dyskontowej od kredytu refinansowego, która wywiera wpływ na wysokość stopy

oprocentowania depozytów i kredytów. Za pośrednictwem zmian stopy procentowej

bank centralny wpływać może na skłonność do oszczędzania i skłonność do inwestycji,

może również sprzyjać lub hamować procesy inflacyjne w zależności od sytuacji

gospodarczej kraju i fazy koniunktury.