Międzynarodowe stosunki gospodarcze
Globalizacja w Gospodarce Światowej:
- Połowa lat '80 XX wieku,
- Proces nieuchronny - globalizacja natęża się bez względu na nas; proces ten jest nieuchronny,
- Wzrost współzależności i więzi gospodarczych - wzrost współzależności jest widoczny poprzez pryzmat ostatniego kryzysu,
- Przenikanie się rynków - rynki na świecie zaczynają się upodabniać i spajać ze sobą; efekt mcdonaldyzacji,
- Rosnąca skala technologii i przepływów informacji oraz ponadgranicznej współpracy firm,
- Upowszechnienie się norm i praktyk kulturowych, społecznych, politycznych, religijnych.
• Cechy Globalizacji:
Technologiczne: trzecia rewolucja przemysłowa, spadek kosztów eksploatacji urządzeń informatycznych i telekomunikacji, postęp techniczny w transporcie (kompresja czasu i przestrzeni).
- Ekonomiczne: postępująca liberalizacja obrotów handlowych, kapitałowych, usługowych, regionalna integracja gospodarcza.
- Polityczne: upadek systemu komunistycznego, prywatyzacja i deregulacja.
• Czynniki, które wywołały Globalizację:
- Globalizacja promuje efektywność, wydajność, specjalizację międzynarodową - globalizacja zapewnia lepszy podział pracy,
- Globalizacja podnosi dobrobyt ogólny i daje szansę na wyrównanie poziomu rozwoju,
- Globalizacja podnosi konkurencję i umożliwia lepsze wykorzystanie zasobów ludzi, surowców i kapitału,
- Globalizacja zapewnia korzyści producentom i konsumentom,
- Globalizacja pomaga rozwiązań problemy świata.
Nurt optymistyczny (argumenty zwolenników globalizacji):
- Globalizacja wyłącza z udziału w światowym rynku pracy niekonkurencyjne terytoria i ludzi (marginalizacja),
- Globalizacja daje korzyści głównie korporacjom,
- Globalizacja tworzy problemy światowe,
- Brak kontroli nad przepływami kapitałowymi powoduje kryzysy finansowe,
- Globalizacja jest odpowiedzialna za międzynarodowy terroryzm, przemyt narkotyków i przestępczość.
Nurt pesymistyczny (argumenty przeciwników globalizacji)
Gospodarka Światowa - historycznie ukształtowany, lecz zmieniający się w czasie system powiązao gospodarczych między krajami, włączający te kraje i ich gospodarki w światowy proces produkcji i wymiany.
Jest to system dynamiczny, system który cały czas się zmienia. Poszczególne gospodarki krajowe łączą się w ponadnarodowe układy. Jest to twór, który nie jest tylko sumą krajów i ich gospodarek, ale również sumą powiązao pomiędzy tymi podmiotami.
Druga połowa XIX - powiązania stały się trwałem wraz z rewolucją - przemysłową.
- Czynnikiem sprawczym był bezpośrednio postęp technologiczny.
Proces historyczny - pewne przemiany, które odbywały się w poszczególnych gospodarkach doprowadziły do powstania gospodarki światowej.
- Pojęcie wieloaspektowe,
- System dynamiczny,
Podmioty Gospodarki Światowej:
Przedsiębiorstwa narodowe (funkcjonują na rynku macierzystym ale nie mogą uniknąć kontaktów międzynarodowych) i korporacje międzynarodowe (z definicji prowadzą działalność gospodarczą na różnych rynkach).
Gospodarki narodowe i państwa - kształt relacji gospodarczych zależy od sumy przedsiębiorstw funkcjonujących w danej gospodarce.
- Instytucje i organizacje międzynarodowe.
- Regionalne ugrupowania integracyjne.
- Rynki Towarowe i Usługowe - na poziomie międzynarodowym, co raz większy przepływ mają usługi.
Rynki Finansowe - dynamika wzrostu relacji jest ogromna. Liberalizacja przepływów finansowych sprawia, że przepływ kapitału trwa bez przerwy. Wielkość transakcji jest nieporównywalna.
- Rynki Pracy - przepływ siły roboczej pomiędzy krajami (migracje); przepływy są stosunkowo skromne.
Produkcja Przemysłowa - ta sfera początkowo nie była mocno eksploatowana. Obecnie związane to jest z przepływem bezpośrednich inwestycji zagranicznych, czyli w momencie gdy przedsiębiorstwo zakłada spółkę córkę lub filię w innym kraju.