Patrymonialna koncepcja państwa

Nasza ocena:

3
Pobrań: 21
Wyświetleń: 2898
Komentarze: 0
Notatek.pl

Pobierz ten dokument za darmo

Podgląd dokumentu
Patrymonialna koncepcja państwa - strona 1

Fragment notatki:

2. Patrymonialna koncepcja państwa – piastowskie zasady następstwa tronu (pryncypat, seniorat) 
Syn  który  dostał  centralną  dzielnicę  zajmował  miejsce  króla.  Oswald  Balzer  Monograf  Piastów:  w Polsce  panował  system  desygnacji.  Każdy  syn  miał  prawo  do  określonej  dzielnicy,  nie  było primogenitury  –  następstwo  najstarszego  syna  po  ojcu  (tj.  na  Zachodzie),  ale  w  Polsce  istniała desygnacja – panujący wyznaczał na tron jednego z synów, ale tylko gdy miał kilku – jeden stawał się princepsem.  Gdy miał jednego syna, to ten zasiadał na tronie. Panujący desygnował  – wyznaczał  – spośród swoich synów jednego – następcę na tron (princepsa), ten zaś uzyskiwał ogólnopaństwowe uprawnienia. Princeps po śmierci monarchy stawał się władcą. Jako książę zwierzchni zawsze stał nad kimś  (gdy  król  miał  więcej  niż  jednego  syna,  princeps  był  księciem  zwierzchnim).  Princeps  posiadał uprawnienia  o  charakterze  ogólnopaństwowym  (najwyższa władza  sądownicza;  zwierzchnik  polityki zagranicznej,  p.  nad  wojskiem; mógł  stanowić  prawa;  pobierał  daniny  i  świadczenia  od  poddanych; był zwierzchnikiem i prokuratorem Kościoła – nadania dla Kościoła; + wiele innych uprawnień które znamy ze Statutów B. Krzywoustego – zwierzchnictwo monetarne, prawo bicia monety, rozstrzyganie sporów między braćmi). Princeps – instytucja przetrwała do 1138r.  
Wszystkich uprawnionych do tronu dzielono na dwie grupy:  1.  spadkobiercy koniczni – męscy desygnaci panującego: synowie i wnukowie w zasadzie  
z  prawa  łoża,  jeżeli  nie  to  konieczny  był  akt  adopcji  (spadkobiercy  na  tych  samych  prawach  co potomkowie z prawego łoża); kiedy monarcha ma tylko jednego syna to po śmierci króla staje się on władcą.  Np.  adopcja  Kazka  Słupskiego;  wcześniej  adopcja  Wł.  Hermana  –  Zbigniewa,  który  był  z nieprawego łoża i zrównał jego prawa z Bolesławem.  2.  Spadkobiercy hipotetyczni – ewentualni – sytuacja kiedy władca nie pozostawia po  
sobie  syna  (gdy  nie  było  synów  ani  wnuków)  krewni  boczni,  niezależnie  od  bliskości  krewnego  – można pominąć brata (początkowo po mieczu – w linii m., później po kądzieli – w linii żeńskiej). Taki spadkobierca aby wstąpić na tron musiał być zatwierdzony przez wiec – formalna zgoda możnych. W przypadku gdy król nikogo nie wyznaczył, a nie miałby syna – to możni wybierają następcę na wiecu (wiec  decyduje  sam)  –  elekcja  solenna  –  przez  wiec  –  możni  mogli  wybrać  kogoś  ale  tylko  z  rodu 

(…)

…). W 1146r. wygnano już Wł. II Wygnańca (złamał zasady senioratu), władzę przejął
B. Kędzierzawy. Mieszko Stary aż czterokrotnie wstępował na tron i zrzucano go (upadek autorytetu
senioratu). Kazimierz Sprawiedliwy (ostatni) był zależny w pełni od kościoła (udzielał mu
przywilejów). W 1180r. na zjeździe w Łęczycy w zamian zrzeczenia się prawa zaboru ruchomości po
śmierci biskupów – otrzymał przyrzeczenie…
... zobacz całą notatkę

Komentarze użytkowników (0)

Zaloguj się, aby dodać komentarz