Sądownictwo administracyjne w II RP

Notatkę dodano: 17.05.2013,
Pobrań: 5,
Wyświetleń: 217
Podgląd dokumentu

Widzisz tylko fragment tej notatki

Jeśli chcesz zobaczyć całość, zaloguj się.

Zaloguj się

SĄDOWNICTWO ADMINISTRACYJNE W II RP Konstytucja marcowa przewidywała w art. 73:

powołanie wieloinstancyjnego sądownictwa administracyjnego z Najwyższym Trybunałem Administracyjnym na czele,

uczestnictwo czynnika obywatelskiego obok sędziowskiego w orzekaniu,

zajmowanie się przez sądownictwo administracyjne badaniem legalności aktów rządowych oraz samorządowych.

W praktyce utworzono jedynie Najwyższy Trybunał Administracyjny, zgodnie z ustawą z 1922 r., która była później nowelizowana. Najwyższy Trybunał Administracyjny był wzorowany na austriackim Trybunale Administracyjnym powołanym w 1875 r.

Nie powstały sądy niższej instancji oprócz tych, które działy wcześniej w zaborze pruskim w województwach: poznańskim, śląskim i pomorskim:

sądy pierwszej instancji - wydziały powiatowe w powiatach lub wydziały miejskie w miastach,

sądy drugiej instancji - wojewódzkie sądy administracyjne, które miały siedziby w Poznaniu, Katowicach i Toruniu. Działały one przy urzędach wojewódzkich.

Istniała mimo wszystko potrzeba powołania sądów niższej instancji Przedstawiciele nauk prawnych wysuwali postulat realizacji art. 73 konstytucji.

Konstytucja kwietniowa nic nie mówiła o sądownictwie.

NAJWYŻSZY TRYBUNAŁ ADMINISTRACYJNY Skład: wyłącznie fachowcy,

połowa sędziów posiadała kwalifikacje sędziowskie, a połowa - kwalifikacje urzędnicze. Struktura: pierwszy prezes,

prezesi i sędziowie.

Liczba sędziów systematycznie rosła. W przededniu wojny było ich ok. 50. Prezesów i sędziów Najwyższego Trybunału Administracyjnego mianował prezydent RP. Kandydatów wskazywało Zgromadzenie Ogólne Sędziów Najwyższego Trybunału Administracyjnego. Przed podpisaniem nominacji prezydent konsultował sprawę z premierem.

Pozycja pierwszego prezesa była bardzo wysoka - przysługiwały mu wszystkie prawa niezawisłości sędziowskiej zagwarantowane w konstytucji.

Najwyższy Trybunał Administracyjny był podzielony na izby, których liczba wahała się od 2 do 5. Ostatecznie powstały dwie izby:

Izba Ogólna Administracji,

Izba Skarbowa. Właściwość Najwyższego Trybunału Administracyjnego określono przy pomocy klauzul generalnych. Istniała jeszcze enumeracja negatywna (jakie sprawy nie należały do Najwyższego Trybunału Administracyjnego):

wszystko to, co należało do sądownictwa powszechnego,

decyzje podejmowane przez administrację, dotyczące decyzji personalnych (obsada urzędów),

niektóre sprawy dyplomatyczne dotyczące reprezentacji państwa za granicą,

sprawy sił zbrojnych,

sprawy dyscyplinarne,