Cykliczny rozwój gospodarki i fazy kryzysu - wykład

Notatkę dodano: 02.09.2013,
Pobrań: 2,
Wyświetleń: 579
Podgląd dokumentu

Cykliczny rozwój gospodarki

Historia rozwoju gospodarki dowodzi, że w gospodarce rynkowej takie agregatowe wielkości jak np. dochód narodowy, produkcja, konsumpcja, zatrudnienie i inwestycje nie rosną równomiernie. Ich tempo wzrostu charakteryzuje określonymi wahaniami. Te okresowe zmiany poziomu aktywności gospodarczej nazywamy cyklem koniunkturalnym. Wyróżnia się zwykle 4 fazy cyklu : kryzys, depresja (zastój), ożywienie i rozkwit. Między poszczególnymi fazami zachodzi związek przyczynowo-skutkowy co oznacza że mechanizmy i procesy zachodzące w 1 fazie cyklu warunkują mechanizmy i procesy w następnej fazie. Prawidłowości cyklicznego rozwoju nie oznaczają, że nie występują czynniki różnicujące przebieg wahań koniunkturalnych w czasie i w przestrzeni. Przebieg cykli jest nieregularny. Cykle różnią się między sobą długością poszczególnych faz oraz amplitudę wahań. Nie ma 2 identycznych cykli .

Faza kryzysu charakteryzuje się :

Przewagą podaży nad efektywnym popytem. Powoduje to spadek wielkości gospodarczych przy czym tempo spadku poszczególnych wielkości jest zróżnicowane.

AB - kryzys

BC - depresja

CE - ożywienie

EF - strefa wzrostu gospodarczego

Faza depresji (zastoju) odznacza się względną stabilizacją gospodarki na każdym poziomie . W pewnym momencie tej fazy gospodarka osiąga najniższy poziom. Jest to tzw. dolny punkt zwrotny.

Fazę ożywienia cechuje wzrost poszczególnych wskaźników aktywności gospodarczej. Gdy wielkości te osiągną z poprzednim cyklem stosunkowo wysoki poziom, zaczyna się faza rozkwitu charakteryzująca się dalszym wzrostem poszczególnych składników ale już w zwolnionym tempie. Dynamika poszczególnych wielkości jest zróżnicowana. Górny punkt zwrotny zapoczątkuje fazę kryzysu i nowy cykl. Rozpiętość pomiędzy dolnym a górnym punktem zwrotnym określa się mianem AMPLITUDY.

We współczesnej literaturze ekonomicznej zamiast wymienionych czterech faz cyklu, odnoszonych głównie do kapitalizmu wolnokonkurencyjnego coraz częściej wyodrębnia się jedynie 2 fazy :

fazę spadkową (faza recesji ) która łączy fazę kryzysu i depresji oraz fazę wzrostową inaczej określaną jako fazę ekspansji łączącą ożywienie i rozkwit. Jest to związane z tym że w pewnych momentach zmienił się sam przebieg cyklu. Faza spadkowa nie musi charakteryzować się absolutnym spadkiem poszczególnych wskaźników działalności gospodarczej. Jej objawami może być brak wzrostu czy nawet zwolnienie wzrostu. To zmniejszenie amplitudy wahań, złagodzenie przebiegu cyklu jest wynikiem przemian gospodarki rynkowej głównie jej monopolizacji oraz rozwoju interwencjonalizmu państwowego.